Waar kwam Kaïns vrouw vandaan?

Waar kwam Kaïns vrouw vandaan?
Door Ken Ham, Jonathan Sarfati en Carl Wieland, red. Don Batten
Voor het eerst gepubliceerd in The Revised and Expanded Answers Book Hoofdstuk 8
vertaling Werkgroep In Genesis

 

Kaïns vrouw – wie was zij?

Het is niet toegestaan met je zus te trouwen dus met wie trouwde Kaïn? Waren er andere mensen op de aarde? Wie leefden er in het land van Nod? Heeft dit iets te maken met het Evangelie?

We kennen zelfs haar naam niet, maar toch werd er over haar gediscussieerd tijdens het bekende Scopes Trial in de Verenigde Staten. Ze wordt genoemd in de films zoals ‘Inherit the Wind’ [1] en in ‘Contact’ [2]. En ze is al honderden jaren wereldwijd onderwerp van gesprek. Mogelijk is zij de meestbesproken vrouw in de geschiedenis.

Sceptici hebben Kaïns vrouw keer op keer gebruikt in hun pogingen het Bijbelboek Genesis als waarheidsgetrouw historisch verslag in diskrediet te brengen. Jammer genoeg zijn de meeste christenen niet in staat een adequaat antwoord op de vraag te geven wie Kaïns vrouw was. En dit heeft tot gevolg gehad dat de wereld merkt dat de christenen niet in staat zijn de autoriteit van de Schrift en dus van het christelijk geloof te verdedigen.

Een duidelijk voorbeeld hiervan vormt het eerder genoemde Scopes Trial, een inmiddels historische Amerikaanse rechtszaak in Tennesee in 1925. William Jennings Bryan was de aanklager die het christelijk geloof verdedigde. Hij slaagde er niet in om de vraag aangaande Kaïns vrouw, gesteld door de uitgesproken antichristelijke advocaat van de Amerikaanse burgerrechtenbeweging ACLU [3], Clarence Darrow [4] te beantwoorden.

Media uit de hele wereld richtten zich op deze rechtszaak en wat ze hoorden heeft het christendom tot op de dag van vandaag beïnvloed:christenen worden beschouwd als mensen die het Bijbelse verhaal niet kunnen verdedigen. En sceptici maken dan de –volgens de logica foutieve- sprong te concluderen dat het Bijbelse verhaal dus niet te verdedigen is!

De atheïst Carl Sagan gebruikte dezelfde vraag in zijn boek Contact [5] (dat op de New York Times bestsellerlijst stond) en in de gelijknamige film die op Sagans boek gebaseerd is, kwam het ook voor.

In het boek lezen we dat de (verzonnen) hoofdpersoon Ellie antwoorden op de vraag over Kaïns vrouw en andere vragen, toen zij die stelde aan de vrouw van de voorganger die de leiding had over een gespreksgroep van een kerk. [6]

Sagan gebruikte, heel slim, gewone vragen – zoals ‘wie was Kaïns vrouw?’ – vragen die vaak aan christenen gesteld worden in een poging te bewijzen dat de Bijbel niet verdedigbaar is.

Helaas kunnen de meeste christenen deze vragen niet beantwoorden! En toch, die antwoorden zijn voorhanden. Maar de meeste kerken schieten tekort in het onderwijs van de apologetiek [7], de verdediging van het Woord van God, en dan in het bijzonder Genesis. Met gevolg dat de meeste gelovigen in de kerk niet “…altijd bereid (zijn) tot verantwoording aan een ieder, die u rekenschap afeist van de hoop, die in u is, met zachtmoedigheid en vreze.” (1 Petrus 3:15).

Waarom is het zo belangrijk?

Veel sceptici hebben beweert dat als Kaïn een vrouw heeft gehad, er dus meer mensenrassen op aarde moeten hebben geleefd die geen afstammelingen waren van Adam en Eva.

Voor veel mensen is deze vraag een struikelblok om het scheppingsverhaal zoals verwoord in Genesis te accepteren, inclusief het feitenrelaas van één man en één vrouw aan het begin van de geschiedenis. Van het scheppingsverslag hangen veel oud- en nieuwtestamentische leerstellingen af..

Wie het Evangelie verdedigt, moet in staat zijn aan te tonen dat alle mensen nakomelingen zijn van één man en één vrouw (Adam en Eva). Want enkel nakomelingen van Adam en Eva kunnen worden gered. En dus moeten gelovigen in staat zijn een verklaring voor Kaïns vrouw te geven en aan te tonen dat ze een afstammeling was van Adam en Eva. Het Bijbelgedeelte dat hierop betrekking heeft is Genesis 4:1 – 5:5.

Voordat we deze vraag beantwoorden, zullen we eerst moeten aantonen hoe belangrijk deze is voor de betekenis van het Evangelie.

De eerste mens

“Daarom gelijk door een mens de zonde in de wereld ingekomen is, en door de zonde de dood; en alzo de dood tot alle mensen doorgegaan is, in welke allen gezondigd hebben” (Romeinen 5:12)

We lezen in 1 Korintiërs 15:45 dat Adam de ‘eerste mens’ was. God is niet begonnen met het maken van een hele groep mensen.

De Bijbel maakt duidelijk dat slechts de nakomelingen van Adam gered kunnen worden. Romeinen 5 leert ons dat we zondigen omdat Adam gezondigd heeft. De doodstraf die Adam heeft ontvangen als straf voor zijn zonde van opstand, is overgegaan op al zijn nakomelingen.

Omdat Adam het hoofd was van het menselijk ras toen hij in zonde viel, zijn ook wij, die zijn nakomelingen zijn, gevallen. En dat heeft tot gevolg dat we allen van God gescheiden zijn. Het uiteindelijke gevolg van de zonde zou eeuwige scheiding van God in onze zondige staat zijn. Maar het goede nieuws is dat er voor ons een weg terug is naar God.

Omdat een mens zonde en dood in de wereld bracht, hadden alle nakomelingen van Adam een zondeloos mens nodig om te betalen voor de straf van de zonde en het oordeel van de dood. Echter de Bijbel leert dat “allen hebben gezondigd” (Romeinen 3:23). Wat is de oplossing?

De laatste Adam

God voorzag in de oplossing – een manier om de mens te verlossen van zijn ellendige staat. Paulus legt in 1 Korintiërs 15 uit dat God voorzag in een andere Adam! De Zoon van God nam de menselijke natuur aan naast zijn volledige goddelijkheid en werd zo waarachtig God én mens – Jezus Christus!

Naar zijn menselijke natuur was Hij een nakomeling van Adam (door Noach, Abraham en David) – en werd dus zo een mens, een verwante van ons. Hij wordt de ‘laatste Adam’(1 Korintiërs 15:45) genoemd, omdat Hij de plaats innam van de eerste Adam. Hij werd het nieuwe hoofd en omdat Hij zonder zonde was, is Hij in staat geweest de straf op de zonde te betalen:

“Want dewijl de dood door een mens is, zo is ook de opstanding der doden door een Mens. Want gelijk zij allen in Adam sterven, alzo zullen zij ook in Christus allen levend gemaakt worden.” (1 Korintiërs 15:21,22) [8]

Christus onderging de dood (de straf op de zonde) op het kruis, vergoot Zijn bloed (“zonder dit vergoten bloed is geen vergeving” – Hebreeën 9:22), zodat wie zich bekeert van zijn zonde van rebellie en zijn vertrouwen stelt in Zijn werk op het kruis, verzoend kan worden met God.

Omdat de Bijbel alle mensen als zondaars bestempelt, behalve de Godmens Jezus, en wij allen verwant zijn (“En heeft uit één bloede het ganse geslacht der mensen gemaakt, om op de gehele aardbodem te wonen“, Handelingen17:26) is het Evangelie alleen duidelijk wanneer alle levende mensen en allen die ooit geleefd hebben, afstammelingen van de eerste mens Adam zijn. [9] Als dat niet zo was, zou het Evangelie noch verklaard noch verdedigd kunnen worden.

Het boek Hebreeën benadrukt hoe Jezus de menselijke natuur op Zich genomen heeft om de mens te redden (Hebreeën 2:11-18). Zeven eeuwen voordat dit gebeurde, sprak de profeet Jesaja letterlijk van Hem als de “verwante Losser”, dat is, iemand die bloedverwant is met degene die hij vrijkoopt (Jesaja 59:20 gebruikt hetzelfde Hebreeuwse woord goël als in de relatie van Boaz tot Ruth gebruikt wordt).

Dus, enkel nakomelingen van de eerste mens Adam kunnen worden gered.

Allen verwant

Er was dus in het begin maar één mens – gemaakt van het stof van de aarde (Genesis 2:7).

Dit betekent ook, dat Kaïns vrouw een nakomeling van Adam geweest is. Ze zou niet uit een ander ’mensenras’ hebben kunnen komen en moet daarom één van Adams nakomelingen geweest zijn.

De eerste vrouw

In Genesis 3:20 lezen we “Voorts noemde Adam den naam zijner vrouw Heva, omdat zij een moeder aller levenden is.[10] Met andere woorden alle mensen met uitzondering van Adam zijn nakomelingen van Eva. Zij was de eerste vrouw.

Eva was geformeerd uit Adams rib (of zijde, Hebr. “tsela”, Genesis 2: 21-24). Dit was een unieke gebeurtenis. In het nieuwe testament gebruiken Jezus (Mattheus 19: 4-6) en Paulus (Efeziers 5:31) deze historische gebeurtenis als het leerstellige fundament voor het huwelijk tussen één man en één vrouw.

Ook lezen we in Genesis 2:20, dat toen Adam naar de dieren keek hij geen levensgezel zag – van zijn soort was er geen.

Uit dit alles blijkt duidelijk dat er vanaf het begin slechts één vrouw was, Adams vrouw. En dat er nooit andere vrouwen hebben rondgelopen die niet de nakomelingen van Eva waren.

Als christenen niet in staat zijn te verdedigen dat alle mensen (inclusief de vrouw van Kaïn) hun afstamming uiteindelijk tot Adam en Eva kunnen terugvoeren, hoe kunnen ze dan het Evangelie uitleggen en begrijpen? Hoe kunnen zij het rechtvaardigen zendingswerkers naar elke stam en natie op deze aarde uit te zenden? Daarom moet men in staat zijn de vragen aangaande Kaïns vrouw te beantwoorden, om te illustreren dat christenen wel degelijk in staat zijn het Evangelie en alles wat het leert te verdedigen.

Kaïns broers en zussen

Kaïn was het eerste in de Schrift vermelde kind van Adam en Eva (Genesis 4:1). Hij en zijn broers, Abel (Genesis 4:2) en Seth (Genesis 4:25) behoorden tot de eerste generatie kinderen ooit op deze aarde geboren.

Hoewel deze drie mannen met name genoemd worden, hadden Adam en Eva nog andere kinderen. In Genesis 5:4 lezen we het gedeelte dat het leven van Adam en Eva opsomt. “En de dagen van Adam nadat hij Seth verwekt had waren achthonderd jaar, en hij verwekte zonen en dochters.” Dit zegt niet wanneer zij geboren zijn. Velen kunnen geboren zijn in de 130 jaar (Gen. 5:3) voordat Seth geboren is.

Gedurende hun leven kregen Adam en Eva een aantal mannelijke en vrouwelijke kinderen. De Joodse historicus Josephus schreef: “Het aantal kinderen van Adam was volgens de oude traditie, 33 zonen en 23 dochters.” [11]

De Bijbel vertelt ons niet hoeveel kinderen Adam en Eva hebben gekregen. Als we echter kijken naar hoe lang Adam en Eva leefden (Adam leefde 930 jaar, Genesis 5:5) is het redelijk aan te nemen dat het er veel waren. Vergeet niet dat hun was opgedragen ”vruchtbaar en talrijk te zijn” (Genesis 1:28).

De vrouw

Als we nu uitsluitend van de Schrift uitgaan, zonder enige persoonlijk vooroordeel of andere buitenbijbelse ideeën, was er in het begin alleen de eerste generatie. Broers moeten met zussen zijn getrouwd, anders zouden er geen volgende generaties geweest zijn.

Ons wordt niet verteld wanneer Kaïn trouwde of details van andere huwelijken en kinderen gegeven. Maar we kunnen met zekerheid zeggen dat aan het begin van de menselijke geschiedenis sommige broers met hun zussen moesten trouwen.

BEZWAREN

Gods wetten

Veel mensen verwerpen onmiddellijk de conclusie dat Adam’s en Eva’s zonen en dochters met elkaar huwden, zich hierbij beroepend op de wet tegen een huwelijk tussen broer en zus. Sommigen zeggen dat je geen familielid kunt trouwen. Maar, als je geen verwante zou willen trouwen, dan is het onmogelijk met wie dan ook te trouwen! Want een vrouw is verwant aan haar man zelfs voordat ze getrouwd is, omdat alle mensen afstammen van Adam en Eva – allen zijn van één bloede. De wet die het huwelijk verbiedt tussen naaste familieleden werd niet eerder gegeven dan in de tijd van Mozes (Leviticus 18-20). Mits het huwelijk een verbintenis was tussen één man en één vrouw voor het leven (gebaseerd op Genesis 1 en 2), was het (voor de tijd van Mozes) geen ongehoorzaamheid aan Gods wetten als naaste verwanten (zelfs broers en zussen) huwden.

 

Vergeet niet dat Abraham met zijn halfzus trouwde (Genesis 20:12). God zegende deze echtvereniging met het voortbrengen van de Hebreeën via Izak en Jacob. Het was niet eerder dan na zo’n 400 jaar dat God Mozes wetten gaf die dergelijke huwelijken verboden.

Biologische afwijkingen

Vandaag de dag zijn een huwelijk en het krijgen van kinderen tussen broer en zus (en halfbroer en halfzus etc.) bij de wet verboden omdat hun kinderen een onacceptabel risico hebben om afwijkingen te krijgen. Hoe nauwer ouders verwant zijn, des te groter de kans op afwijkingen bij hun nageslacht.

Er is een overduidelijke genetische reden voor zulke wetten en die is gemakkelijk te begrijpen. Ieder persoon heeft twee sets genen. Er zijn zo’n 35.000 genen die bepalen hoe een persoon in elkaar zit en functioneert. Iedereen erft één gen van elke set van zijn ouders.

Helaas bevatten genen vandaag de dag veel fouten (door de zonde en de vloek) en deze fouten openbaren zich op verschillende manieren. Bijvoorbeeld, er zijn mensen die hun haar tot over hun oren laten groeien om te verbergen dat het ene oor lager zit dan het andere, of misschien staat iemands neus niet helemaal in het midden van het gezicht, of misschien is iemands kaak misvormd etc. Laten we er niet om heen draaien. De belangrijkste reden waarom we iemand normaal vinden of niet, is onze gemeenschappelijke overeenkomst dit zo te doen!

Hoe verder verwant ouders zijn, hoe aannemelijker het is dat ze verschillende fouten in hun genen hebben. Kinderen die één set met genen van elke ouder erven, hebben uiteindelijk paren met genen met het grootste aantal slechte genen in elk paar. De goede genen hebben de neiging de slechte te overheersen zodat een afwijking (althans de grotere) niet voorkomt. Bijvoorbeeld in plaats van compleet misvormde oren heeft die persoon slechts scheefstaande oren. (Hoewel in het algemeen het menselijke ras langzaam aan het degenereren is, doordat fouten generatie na generatie opbouwen.)

Echter, hoe nauwer mensen verwant zijn, des te groter de kans is dat ze dezelfde fouten in hun genen hebben omdat zij deze geërfd hebben van dezelfde ouders. Daarom kunnen broer en zus vaker dezelfde fouten in hun genen hebben. Een kind als gevolg van de vereniging tussen broer en zus kan hetzelfde slechte gen erven op hetzelfde genenpaar met als resultaat twee slechte kopieën en ernstige afwijkingen.

Adam en Eva hadden echter geen opeenstapeling van genetische fouten. Toen de eerste twee mensen werden geschapen, waren ze lichamelijk volmaakt. Alles wat God had gemaakt was ’zeer goed’ (Genesis 1:31). Dat betekent dat hun genen volmaakt waren, zonder fouten! Maar toen de zonde in de wereld kwam (door Adam – Genesis 3:6), vervloekte God de wereld zodat de volmaakte schepping begon te degenereren, dat wil zeggen dat er dood en verval kwam (Romeinen 8:22). Over duizenden jaren heeft dit verval geresulteerd in allerlei fouten in het genetische materiaal van levende organismen.

 

Kaïn behoorde tot de eerste generatie kinderen die geboren zijn. Hij (en ook zijn broers en zussen) moeten praktisch geen onvolkomen genen hebben geërfd van Adam en Eva, want het effect van de zonde en vloek was in het begin uiteraard minimaal (omdat het een tijd duurt voordat kopieerfouten opstapelen). In die situatie zouden broer en zus met Gods toestemming hebben kunnen trouwen zonder het gevaar te lopen op nakomelingen met aangeboren afwijkingen.

 

In de tijd van Mozes (ongeveer 2500 jaar later), zouden deze fouten in het menselijke geslacht tot zo’n hoeveelheid zijn opgebouwd dat God het noodzakelijk achtte wetten in te stellen die het huwelijk tussen broer en zus (en naaste familieleden) verbiedt (Leviticus 18-20). [12] (Bovendien waren er tegen die tijd voldoende mensen op de aarde aanwezig en was er dus geen noodzaak meer voor huwelijken tussen naaste familieleden.)

Kaïn en het Land Nod

Sommigen beweren dat de passage in Genesis 4:16-17 betekent dat Kaïn naar het land Nod ging en daar een vrouw vond. Dus concluderen ze dat er een ander ras van mensen moet zijn geweest op aarde, die niet afstamden van Adam, waaruit Kaïns vrouw voortkwam.

“Toen ging Kaïn weg van het aangezicht des Heren en ging wonen in het land Nod, ten Oosten van Eden. En Kaïn bekende zijn vrouw en zij werd zwanger en baarde Henoch. En hij bouwde een stad en noemde de naam van die stad naar de naam van zijn zoon: Henoch.”

Van wat hiervoor is geschreven, is het duidelijk dat alle mensen, inclusief Kaïns vrouw, afstammelingen zijn van Adam. De passage zegt niet dat Kaïn naar het land van Nod ging en daar een vrouw vond. Johannes Calvijn’s commentaar op dit gedeelte luidt:

“Vanuit de context kunnen we afleiden dat voordat Kaïn zijn broer doodde, hij een vrouw had getrouwd; anders zou Mozes op dit punt iets hebben vermeld over zijn huwelijk.” [13]

Kaïn was getrouwd vóór hij naar het land Nod ging. Hij vond er zijn vrouw niet, maar “bekende” (had seksuele omgang met) haar. [14]

Anderen hebben beweerd, dat Kaïn een ’stad’ heeft gebouwd in het land Nod omdat daar veel mensen geweest moeten zijn. Echter, het Hebreeuwse woord dat met stad wordt vertaald, hoeft niet hetzelfde te betekenen wat wij vandaag de dag onder stad verstaan. Het woord betekent een ommuurde plaats of een beschermd kampement. [15] Honderd mensen zouden genoeg zijn voor zo’n ’stad’. Niettemin zouden er veel nakomelingen van Adam en Eva op de aarde geweest kunnen zijn tegen de tijd van Abels dood (zie onder).

Voor wie was Kaïn bang? (Genesis 4:14)

Sommigen beweren dat er veel mensen op de aarde moeten hebben gewoond die niet van Adam en Eva afstamden. Anders zou Kaïn niet bang zijn geweest voor mensen die hem zouden willen doden omdat hij Abel had gedood.

Ten eerste, in de dagen vóór de burgerlijke overheid was ingesteld om moordenaars te straffen (Genesis 9:6) zou iemand Kaïn alleen iets hebben willen aandoen voor het doden van Abel als diegene in nauwe relatie met Abel zou hebben gestaan. Vreemdelingen zouden het nauwelijks hebben kunnen schelen. Daarom kunnen de mensen voor wie Kaïn bang was niet tot een ander ras behoord hebben.

Ten tweede, Kaïn en Abel waren heel veel eerder geboren dan het moment van Abels dood.

Genesis 4:3 zegt: “het geschiedde ten einde van enige dagen, dat Kaïn van de vrucht des lands de HEERE offer bracht”.

Let op de zin ’ten einde van enige dagen’. We weten ook dat Seth geboren is toen Adam 130 jaar oud was (Genesis 5:3) en dat Eva hem zag als een vervanging voor Abel (Genesis 4:25). Hieruit kan worden geconcludeerd dat de tijdsperiode tussen de geboorte van Kaïn en Abels dood wel 100 jaar of meer kan zijn geweest. Tijd genoeg voor de ander kinderen van Adam en Eva om te trouwen en kinderen en kleinkinderen te krijgen. Tegen de tijd dat Abel werd gedood zou er wel eens een behoorlijk aantal, zelfs meerdere generaties, nakomelingen, van Adam en Eva kunnen zijn geweest.

Waar kwam de technologie vandaan?

Sommigen beweren dat als Kaïn naar het land Nod ging om daar een stad te bouwen hij veel technische kennis nodig had die dus al in dat land aanwezig moet zijn geweest, dus ontwikkeld door andere ’rassen’.

Adams en Eva’s nakomelingen waren echter erg intelligente mensen. Er staat vermeld dat Jubal muziekinstrumenten maakte zoals de harp en orgel (Genesis 4:21) en dat Tubal-Kaïn werkte met brons en ijzer (Genesis 4:22).

Als gevolg van intensieve evolutionaire indoctrinatie hebben veel mensen vandaag de dag het idee dat onze generatie de meest intelligente is die ooit op deze planeet leefde. Maar dat wij straalvliegtuigen en computers hebben, betekent nog niet dat wij het intelligentst zijn. Deze moderne technologieën zijn het resultaat van een opeenstapeling van kennis. We staan op de schouders van degenen die ons voorgegaan zijn.

Onze hersenen hebben 6000 jaar (sinds Adam) onder de vloek geleden. Wij zijn sterk gedegenereerd vergeleken met de mensen vele generaties geleden. Misschien zijn we bij lange na niet zo intelligent of inventief als de kinderen van Adam en Eva. De Schrift geeft ons een glimp van wat lijkt op grote inventiviteit vanaf het begin. [16]

Conclusie

Veel christenen kunnen geen antwoord geven op de vraag over Kaïns vrouw, omdat ze geneigd zijn zich op de hedendaagse wereld te richten (en op de problemen die samenhangen met huwelijken tussen verwante familie) en het duidelijke historische verslag dat God ons heeft gegeven, niet begrijpen.

Ze proberen Genesis te interpreteren vanuit onze huidige situatie, in plaats van de ware Bijbelse geschiedenis van de wereld te begrijpen en de veranderingen die daarin zijn opgetreden als gevolg van de zonde. Omdat ze hun wereldbeeld niet baseren op de Schrift maar een seculiere manier van denken toepassen op de Bijbel, zijn ze blind voor de eenvoudige antwoorden.

Genesis is het verslag van God, Die er bij was toen geschiedenis werd gemaakt. Het is het Woord van Eén Die alles weet en Die een betrouwbaar Getuige van het verleden is. Als we daarom Genesis als basis nemen om de geschiedenis te begrijpen, kunnen we iets zinnigs zeggen over vragen die anders een raadsel zouden blijven.

 



Referenties en aantekeningen

[1] Een Hollywood uitvoering van de bekende rechtszaak, het Scopes Trial. De uitvoering claimde niet gebaseerd te zijn op de echte rechtszaak, maar was duidelijk bedoeld om als een afspiegeling van het bekende Scopes Trial door te gaan.
K. Ham, ‘The Wrong Way Round!Creation 18(3):38–41, 1996.
D. Menton, ‘Inherit the Wind: An Historical Analysis,’ Creation 19(1):35–38, 1997. Menton toont duidelijk aan hoe grof de uitvoering zaken verdraait en hoe vooringenomen antichristelijk het is.
[2] Contact. Uitgebracht op 11 juli 1997, een film van Robert Zemeckis Film, Warner Bros., gebaseerd op Contact door Carl Sagan, Pocket Books, New York, 1985.
[3] American Civil Liberties Union—een organisatie die voorop loopt in de pogingen om alle uitingen van het Christendom te verbannen uit het openbare leven in de Verenigde Staten.
[4] The World’s Most Famous Court Trial, The Tennessee Evolution Case (een woord voor woord verslag), Bryan College, p. 302, 1990 (herdruk van de oorspronkelijke uitgave).
[5] Sagan, C., Contact, Pocket Books, New York, 1985.).
[6] Ibid, pp. 19-20.
[7] Apologetiek— van het Griekse woord apologia, wat betekent, zich verdedigen. Christelijke apologetiek is het verdedigen van ons geloof in Jezus Christus en onze hoop in Hem voor onze redding (1 Peter 3:15). Hiervoor is een diepgravende kennis van de Schrift nodig, met inbegrip van de leerstellingen van schepping, de eerste zonde, de vloek, de zondvloed, de maagdelijke ontvangenis, het leven en het werk van Jezus Christus hier op aarde, het kruis, de kruisiging, de opstanding, Hemelvaart, zijn wederkomst en de nieuwe hemel en de nieuwe aarde. Het houdt in dat men deze leerstellingen logisch verdedigt en zo zijn geloof en hoop in Jezus Christus rechtvaardigt. Tot slot: men moet in staat zijn om deze leerstellingen en de Bijbel in zijn algemeenheid, te verdedigen tegen aanvallen van ongelovigen.
[8] In dit gedeelte is het Griekse woord voor ‘man’ in het enkelvoud.
[9] Eva, was feitelijk ook een afstammeling van Adam, namelijk omdat ze van zijn vlees gemaakt was en derhalve een biologische band met hem had.(Genesis 2:21–23).
[10] Het Hebreeuwse woord betekend letterlijk ‘zij zou de moeder van alle levenden worden’.
[11] Josephus, Flavius, (vertaald door William Whiston, A.M.) The Complete Works of Josephus, Kregel Publications, Grand Rapids, MI, p. 27, 1981.
[12] Sommigen hebben beweerd dat dit zou betekenen dat God van gedachten is veranderd, door Zijn wetten te veranderen. Maar God is niet van gedachten veranderd. Vanwege de veranderingen door de zonde en omdat Hij onveranderlijk is, heeft hij nieuwe wetten gegeven, om onze bestwil. Voorts is in de Bijbel een voortgaande openbaring te zien van de komst van de Messias, die in Gods gedachten was van eeuwigheid af. Zie ook R. Grigg, ‘Unfolding the Plan,’ Creation 20(3):22–24, 1998.
[13] John Calvin, Commentaries on the First Book of Moses Called Genesis, Baker House, Grand Rapids, MI, Vol. 1, p. 215, 1979.
[14] Zelfs al zou Calvijns suggestie in deze zaak niet juist zijn geweest, dan was er niettemin nog voldoende tijd voor de talrijke nakomelingen van Adam en Eva om uit te waaieren en zich te vestigen in gebieden zoals het land van Nod.
[15] Strong’s Concordance: ‘stad, plaats, een plek bewaakt door een wachter of wachtpost in de ruimste zin van het woord. (Zelfs een klein kampement of nederzetting).’
[16] Zie ook D. Chittick, The Puzzle of Ancient Man, Creation Compass, Newberg, OR, USA, 1997.

Originele Engelse tekst op: http://www.answersingenesis.org/Home/Area/Tools/cains_wife.asp